Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu

Wydział Ekonomiczno-Społeczny - Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu

Biblioteka Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu

Directory of Open Acces Journals

CBR- Open Access Journals in Poland

Index Copernicus Journal Master List

Arianta

BazEkon

Ebsco

Polska Bibliografia Naukowa

Creaive Commons

Zeszyt 2 (44) 2017 , DOI: 10.17306/J.JARD.2017.00289

Michał Borychowski

Determinanty produkcji biopaliw ciekłych w Polsce po 2006 roku – ujęcie modelowe

DETERMINANTS FOR LIQUID BIOFUELS PRODUCTION IN POLAND AFTER 2006 – MODEL APPROACH

Abstract:

Liquid biofuels from agricultural raw materials (mainly cereals and oilseeds) are produced in Poland on an industrial scale since 2005. Poland, implementing guidelines for the energy policy of the European Union, is committed to ensure the share of liquid biofuels in the total fuel consumption in transport in at least 10% by 2020. The development of liquid biofuels market is therefore dependent on the one hand on institutional factors (legal and administrative regulations), and on the other hand, primarily on the situation of agricultural raw materials markets (supply-demand relationships and prices) and macroeconomic factors, mainly crude oil prices. The aim of the paper is empirical identification of determinants for the production of liquid biofuels (bioethanol and biodiesel) in Poland. For this purpose there were built two econometric models based on multiple regression, indicating exactly which factors contribute to the increase or decrease in the production of liquid biofuels. For the bioethanol production importance are mainly sales of bioethanol, the variables concerning the cereals market (prices, purchase and export) and macroeconomic factors – interest rate, GDP growth rate (change) and USD / PLN exchange rate. Important determinants for the biodiesel production include total sale of biodiesel, production of rapeseed oil, import of rapeseed and vegetable oils (rapeseed oil and palm oil) and their prices, as well as crude oil prices, which represent the macroeconomic environment. 

Streszczenie w języku polskim:

Biopaliwa ciekłe z surowców rolnych (przede wszystkim zbóż i roślin oleistych) wytwarza się w Polsce na skalę przemysłową od 2005 roku, jednak dynamiczny rozwój produkcji zaznaczył się kilka lat później. Polska, realizując wytyczne polityki energetycznej Unii Europejskiej, jest zobowiązana do zapewnienia udziału biopaliw płynnych w łącznym zużyciu paliw w transporcie w wysokości przynajmniej 10% do 2020 roku. Rozwój sektora biopaliw ciekłych jest więc uzależniony z jednej strony od czynników instytucjonalnych (regulacji prawno-administracyjnych), a z drugiej strony przede wszystkim od sytuacji rynków rolnych (relacji podażowo-popytowych i cen) oraz czynników makroekonomicznych, w tym głównie cen ropy naftowej. Celem artykułu było empiryczne określenie determinant produkcji biopaliw ciekłych (bioetanolu oraz estrów) w Polsce. Dla jego realizacji zbudowano dwa modele bazujące na regresji wielorakiej, dokładnie wskazujące, które czynniki przyczyniają się do wzrostu bądź spadku produkcji biopaliw ciekłych. Dla produkcji bioetanolu znaczenie mają głównie sprzedaż tego biokomponentu, zmienne z rynku zbóż (ceny, skup oraz eksport), a spośród czynników makroekonomicznych – m.in. stopa procentowa oraz kurs USD/PLN. Z kolei dla produkcji estrów istotnymi determinantami są m.in. sprzedaż estrów, produkcja oleju rzepakowego, import rzepaku i olejów roślinnych oraz ceny tych olejów, a także ceny ropy naftowej, które reprezentują makrootoczenie.

Słowa kluczowe: liquid biofuels production in Poland, bioethanol, biodiesel, agricultural markets

Słowa kluczowe w języku polskim: produkcja biopaliw ciekłych w Polsce, bioetanol, estry, rynki rolne.

PDF in angielskim Publikacja w języku angielskim w formacie Adobe Acrobat:
www.jard.edu.pl/tom44/zeszyt2/art_26.pdf
http://dx.doi.org/10.17306/J.JARD.2017.00289
Zapis do cytowania:

MLA Borychowski, Michał. "DETERMINANTS FOR LIQUID BIOFUELS PRODUCTION IN POLAND AFTER 2006 – MODEL APPROACH." J. Agribus. Rural Dev. 44.2 (2017): 263–275.
APA Michał Borychowski (2017). DETERMINANTS FOR LIQUID BIOFUELS PRODUCTION IN POLAND AFTER 2006 – MODEL APPROACH. J. Agribus. Rural Dev. 44 (2), 263–275
ISO 690 BORYCHOWSKI, Michał. DETERMINANTS FOR LIQUID BIOFUELS PRODUCTION IN POLAND AFTER 2006 – MODEL APPROACH. J. Agribus. Rural Dev., 2017, 44.2: 263–275.
Adres do korespondencji:
dr Michał Borychowski, Katedra Makroekonomii i  Gospodarki Żywnościowej, Uniwersytet Ekonomiczny w  Poznaniu, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Poland
Email do korespondencji:
michal.borychowski@ue.poznan.pl

Literatura

  • Abbott, P. C., Hurt, C., Tyner, W. E. (2008). What's Driving Food Prices?, Farm Foundation Issue Report, Oak Brook, IL.
  • Ajanovic, A. (2011). Biofuels versus food production: Does biofuels production increase food prices? Energy 36, 2070-2076.
  • Baffes, J. (2013). A framework for analyzing the interplay among food, fuels and biofuels. Global Food Security, Volume 2, Issue 2, 110-116.
  • Biuletyn Informacji Publicznej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Handel zagraniczny artykułami rolno-spożywczymi. Pobrane 10.2015 z: https://bip.minrol.gov.pl/Informacje-Branzowe/Handel-zagraniczny-artykulami-rolno-spozywczymi.
  • von Braun, J. (2007). The World Food Situation. New Driving Forces and Required Actions. Food Policy Report. Washington: International Food Policy Research Institute.
  • Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych zmieniająca i w następstwie uchylająca dyrektywy 2001/77/WE oraz 2003/30/WE.
  • Economic Research – Fred Economic Data, Crude Oil Prices: West Texas Intermediate (WTI). Pobrane 10.2015 z: https://research.stlouisfed.org/fred2/series/DCOILWTICO/downloaddata.
  • Eurostat, Energy from renewable sources (shares), Pobrane 02.2015 z: http://ec.europa.eu/eurostat/web/energy/data/shares.
  • Flach, B., Bendz, K., Krautgartner, R., Lieberz, S. (2013). EU Biofuels Annual 2013, GAIN Report Number: NL3034, USDA Foreign Agricultural Service.
  • Gao, F., Zhao, L., Wang, X. (2010). The Research Review about the effect of bio-fuel development on agricultural market and agriculture. Agriculture and Agricultural Science Procedia 1, 488-494.
  • Główny Urząd Statystyczny – Wskaźniki makroekonomiczne, arkusze: „PIENIĄDZ”, „WSKAŹNIKI CEN”. Pobrane 10.2015 z: http://stat.gov.pl/wskazniki-makroekonomiczne/.
  • Grzyb, A. (2013). Biopaliwa – zmiana przepisów unijnych. Pobrane 04.2015 z: http://zzz.andrzejgrzyb.eu/aktualnoci/2368-andrzej-grzyb-qbiopaliwa-zmiana-przepisow-unijnychq.
  • Hryniewicz, M. (2008). Ocena efektywności ekonomicznej produkcji bioetanolu z ziaren zbóż jako komponentu do benzyn według technologii firmy Lurgi. Problemy Inżynierii Rolniczej, nr 2, 175-183.
  • Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – Państwowy Instytut Badawczy, Rynek Rolny, Biuletyn. Pobrane 01.2016 z: http://www.ierigz.waw.pl/publikacje/rynek-rolny.
  • Michalski, T., Mystkowski, E. (2009). Ma w sobie energię. Agroenergetyka, nr 4 (30), 24-26.
  • Ministerstwo Gospodarki, Departament Analiz i Prognoz. (2010). Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne. Polska.
  • Ministerstwo Gospodarki, Departament Strategii i Analiz. (2014). Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne. Polska.
  • Ministerstwo Gospodarki, Departament Strategii i Analiz. (2015). Analiza sytuacji gospodarczej Polski w okresie I-VI 2015r.
  • Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Rynek roślin oleistych – Biuletyn informacyjny (oraz dane pozyskane z MRiRW). Pobrane 01.2016 z: http://www.minrol.gov.pl/Rynki-rolne/Zintegrowany-System-Rolniczej-Informacji-Rynkowej/Biuletyny-Informacyjne/Rynek-roslin-oleistych.
  • Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 12 maja 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych. Dz.U. poz. 775.
  • Poczta-Wajda, A. (2010). Nowoczesne techniki analityczne w kształceniu na studiach ekonomicznych. Materiały wspomagające korzystanie z oprogramowania statystycznego i ekonometrycznego. Poznań: Wyd. UEP.
  • Portal Gospodarczy (2014). Kraje UE za 7-procentowym limitem dla biopaliw z upraw rolnych. Pobrane 02.2016 z: http://www.wnp.pl/wiadomosci/kraje-ue-za-7-procentowym-limitem-dla-biopaliw-z-upraw-rolnych,240266_1_0_0.html.
  • Rosiak, E., Łopaciuk, W., Krzemiński, M. (2011). Produkcja biopaliw i jej wpływ na światowy rynek zbóż oraz roślin oleistych i tłuszczów roślinnych. Program Wieloletni 2011-2014, nr 29. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Rupilius, W. (2007). Palm Oil Based Biodiesel has greater potential for longevity, The Palm Oil Truth Foundation, 20.04.2007, Pobrane 01.2016 z: www.carodiesel.com/publish/image.htm?code=260.
  • Rynek zbóż. Stan i perspektywy. (2009 – numer 36; 2010 – numer 39; 2014 – numer 47). Analizy rynkowe. Warszawa: IERiGŻ-PIB, ARR, MRiRW,
  • Skarżyńska, A. (red.). (2011). Projekcja dochodów wybranych produktów rolniczych na 2013 rok. Program Wieloletni 2011-2014, nr 5. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Szajner, P. (2014). Wpływ sytuacji na światowym rynku na krajowy rynek produktów rolno-żywnościowych. W: P. Szajner (red.), Monitoring rynków rolno-spożywczych w warunkach zmieniającej się sytuacji ekonomicznej (Synteza z wyników badań) (s. 9-37). Program Wieloletni 2011-2014, nr 140. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Szajner, P. (red.). (2015). Sytuacja na światowym rynku zbóż, roślin oleistych, cukru i biopaliw oraz jej wpływ na krajowe rynki produktów roślinnych i możliwości ich rozwoju. Program Wieloletni 2015-2019, nr 1. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Urząd Regulacji Energetyki – Rynki energii – Paliwa ciekłe – Biokomponenty i biopaliwa. Pobrane 10.2015 z: http://www.ure.gov.pl/pl/rynki-energii/paliwa-ciekle/biokomponenty-i-biopal.
  • Ustawa z dnia 21 marca 2014 r. o zmianie ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych oraz niektórych innych ustaw. Dz.U. poz. 457.
  • Ustawa z dnia 22 lipca 2016 r. o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw. Dz.U. poz. 1165. Wigier, M. (red.). (2012). Wyzwania i ograniczenia długookresowego rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich w Polsce. Program Wieloletni 2011-2014, nr 42. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Zalewski, A. (2011). Światowy rynek nawozów mineralnych z uwzględnieniem zmian cen bezpośrednich nośników energii oraz surowców (1). Program Wieloletni 2011-2014, nr 16. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Zalewski, A., Igras, J. (2012). Światowy rynek nawozów mineralnych z uwzględnieniem zmian cen bezpośrednich nośników energii oraz surowców (2). Program Wieloletni 2011-2014, nr 37. Warszawa: IERiGŻ-PIB.
  • Zegar, J. S. (2012). Współczesne wyzwania rolnictwa. Warszawa: PWN.